რა არის ჰიპომაგნემია?
ჰიპომაგნემია, რომელიც ასევე ცნობილია როგორც მაგნიუმის დეფიციტი, ხდება მაშინ, როდესაც თქვენს სისხლში მაგნიუმის დონე ნორმაზე დაბალია. ის შეიძლება იყოს მსუბუქი ან მძიმე.
მაგნიუმი არის ელექტროლიტი, რომელიც წარმოადგენს მთავარ კომპონენტს მრავალი ორგანიზმის რეაქციისა, რომლებიც გავლენას ახდენენ უჯრედულ ფუნქციაზე, ნერვულ გამტარობაზე და სხვა. თქვენი ტვინის, გულის და კუნთების ფუნქციების შესრულება მაგნიუმზე სერიოზულად არის დამოკიდებული.
მაგნიუმი უშუალოდ ახდენს გავლენას სხვა ელექტროლიტების, მათ შორის ნატრიუმის, კალციუმისა და კალიუმის ბალანსზე. ჰიპომაგნემია ხშირად ვლინდება ჰიპოკალციემიასთან (სისხლში კალციუმის დაბალი დონე) და ჰიპოკალიემიასთან (სისხლში კალიუმის დაბალი დონე) ერთად.
აღსანიშნავია, რომ მიუხედავად იმისა, რომ თქვენი ორგანიზმის მაგნიუმის უმეტესი ნაწილი ინახება ძვლებში, მხოლოდ ექსტრაუჯრედულ სითხეში (ძირითადად სისხლის პლაზმაში) გახსნილი მაგნიუმია ხელმისაწვდომი უჯრედებისა და ორგანოების მიერ გამოსაყენებლად.
სამი ორგანო არის პასუხისმგებელი მაგნიუმის ნორმალური დონის შენარჩუნებაზე,
- წვრილი და მსხვილი ნაწლავები, რომლებიც შთანთქავენ მაგნიუმს თქვენს მიერ მიღებული საკვებიდან.
- ძვლები, რომლებიც მაგნიუმის შენახვის მთავარი სისტემაა.
- თირკმლები, რომლებიც პასუხისმგებელნი არიან მაგნიუმის გამოყოფაზე (გამოდევნაზე) შარდის მეშვეობით.
თუ ამ პროცესის რომელიმე ეტაპზე არსებობს პრობლემა, ამან შეიძლება გამოიწვიოს ჰიპომაგნემია.
ვის ეხება ჰიპომაგნემია?
ჰიპომაგნემია შეიძლება ეხებოდეს ყველას, ნებისმიერ ასაკში. გარკვეული ჯანმრთელობის პრობლემების მქონე ადამიანებს და გარკვეულ სიტუაციებში უფრო მეტად შეიძლება ჰქონდეთ ჰიპომაგნემია. ის გვხვდება:
- აშშ-ს მოსახლეობის 2%-ში.
- საავადმყოფოში მყოფი ადამიანების 10%-დან 20%-მდე.
- ინტენსიური თერაპიის განყოფილებაში (ICU) მყოფი ადამიანების 50%-დან 60%-მდე.
- ალკოჰოლის მოხმარებლებსა და დამოკიდებულების მქონე ადამიანებში – 30%-დან 80%-მდე.
- ცუდად მართული დიაბეტის მქონე ადამიანების 25%-ში.
რა არის ჰიპომაგნემიის სიმპტომები?
ჰიპომაგნემია შეიძლება გამოვლინდეს სხვადასხვა გზით, მაგრამ ის ძირითადად გავლენას ახდენს თქვენს აგ ნერვულ-კუნთოვან სისტემასა და გულზე. ზოგიერთ ადამიანს არ უვლინდება არავითარი სიმპტომი (ასიმპტომატურია).
მსუბუქი ჰიპომაგნემიის სიმპტომებია:
- კანკალი.
- ტეტანია (კუნთების სპაზმები, კუნთების კრუნჩხვები და/ან ხელებისა და ფეხების შეძრწუნება).
- თვალის არანორმალური მოძრაობები (ნისტაგმუსი).
- დაღლილობა და სისუსტე.
მძიმე ჰიპომაგნემიის სიმპტომები მოიცავს:
- გენერალიზებული ტონიკურ-კლონიკური შეტევები.
- დელირიუმი.
- გულის არანორმალური რიტმები (არითმია).
მნიშვნელოვანია მიმართოთ სამედიცინო დახმარებას, თუ განიცდით ამ სიმპტომებს.
რა იწვევს ჰიპომაგნემიას?
ჰიპომაგნემია ჩვეულებრივ ხდება შემდეგი მიზეზების გამო:
- თქვენი ორგანიზმი იღებს ძალიან მცირე მაგნიუმს.
- მაგნიუმის ჭარბი დაკარგვა თირკმლების (შარდის) ან კუჭ-ნაწლავის ტრაქტის (განავლის) მეშვეობით.
- მაგნიუმის გადაადგილება ექსტრაუჯრედული სითხიდან ნაკლებად ხელმისაწვდომ ადგილებში (ნაკლებად გავრცელებული).
მაგნიუმის ძალიან მცირე მიღება
მაგნიუმის ცუდი მიღების გამო გამოწვეული კვებითი დეფიციტების მიზეზებია:
- შიმშილობა.
- ალკოჰოლის მოხმარება და დამოკიდებულება ცუდ კვებასთან ერთად.
- კრიტიკულ მდგომარეობაში მყოფი ადამიანები, რომლებიც ვერ იღებენ საკვებს პირით და უნდა მიიღონ ყველა საკვები ნივთიერება ინტრავენურად.
კუჭ-ნაწლავის ტრაქტიდან მაგნიუმის ცუდი შეწოვის გამო გამოწვეული დეფიციტების მიზეზებია:
- დაავადებები, რომლებიც იწვევენ მალაბსორბციას, როგორიცაა ცელიაკი და ნაწლავის ანთებითი დაავადება.
- კუჭის შემოვლითი ოპერაცია.
- მემკვიდრეობითი სინდრომები, რომლებიც იწვევენ მაგნიუმის ცუდ შეწოვას (პირველადი ნაწლავური ჰიპომაგნემია).
- მედიკამენტები, რომლებიც შეიძლება გამოიწვიონ ჩარევა მაგნიუმის შეწოვაში (პროტონული ტუმბოს ინჰიბიტორები, როგორიცაა ომეპრაზოლი).
მაგნიუმის ჭარბი დაკარგვა
მაგნიუმის ჭარბი დაკარგვა თირკმლებიდან (შარდი) მოიცავს:
- ალკოჰოლიზმი.
- კონტროლ დაკარგული დიაბეტი.
- მემკვიდრეობითი თირკმლის მილაკოვანი აშლილობები, როგორიცაა გიტელმანის სინდრომი.
- შარდმდენი პრეპარატები (ჰიდროქლოროთიაზიდი, ქლორთალიდონი, ფუროსემიდი, ბუმეტანიდი).
- ამინოგლიკოზიდური ანტიბიოტიკები (გენტამიცინი, ტობრამიცინი, ამიკაცინი, პლაზომიცინი, სტრეპტომიცინი, ნეომიცინი, პარომომიცინი).
- ქიმიოთერაპიული პრეპარატები (ცისპლატინი).
- იმუნოსუპრესორი პრეპარატები (ციკლოსპორინი, ტაკროლიმუსი).
- სხვა პრეპარატები (დიგოქსინი).
მაგნიუმის ჭარბი დაკარგვა კუჭ-ნაწლავის ტრაქტის მეშვეობით (განავალი):
- მწვავე ან ქრონიკული დიარეა.
მაგნიუმის გადაადგილება ექსტრაუჯრედული სითხიდან ნაკლებად ხელმისაწვდომ ადგილებში
ეს შეიძლება მოხდეს ადამიანებში, რომლებსაც აქვთ:
- მწვავე პანკრეატიტი.
- ძვლის ოსტეოპოროზი – მდგომარეობა, რომელიც შეიძლება განვითარდეს პარათირეოიდული ჯირკვლების ქირურგიული მოცილების შემდეგ.
როგორ დიაგნოსტირდება ჰიპომაგნემია?
თუ განიცდით ჰიპომაგნემიის სიმპტომებს, თქვენი მკურნალი ექიმი ჩაატარებს ფიზიკურ გამოკვლევას და იკითხავს თქვენი სიმპტომებისა და სამედიცინო ისტორიის შესახებ.
ისინი სავარაუდოდ დანიშნავენ სისხლის ანალიზს თქვენი მაგნიუმის დონის შესამოწმებლად. მაგნიუმის ნორმალური დონე ჩვეულებრივ არის 1.46-დან 2.68 მილიგრამამდე დეცილიტრზე (მგ/დლ).
ასევე შეიძლება დანიშნონ შემდეგი ტესტები:
- კალციუმის სისხლის ტესტი.
- ყოვლისმომცველი მეტაბოლური პანელი.
- კალიუმის სისხლის ტესტი.
- შარდის მაგნიუმის ტესტი.
- ელექტროკარდიოგრამა (EKG).
მას შემდეგ რაც თქვენი ექიმი დაადასტურებს, რომ გაქვთ ჰიპომაგნემია, ის ჩვეულებრივ შეძლებს განსაზღვროს ძირითადი მიზეზი თქვენი სამედიცინო ისტორიისა და ტესტის შედეგების საფუძველზე. თუ ის დარწმუნებული არ არის, შესაძლოა დასჭირდეთ მეტი ტესტის ჩატარება მიზეზის დიაგნოსტირების დასახმარებლად.
როგორ მკურნალობენ ჰიპომაგნემიას?
ჰიპომაგნემიის მკურნალობა დამოკიდებულია იმაზე, რამდენად მსუბუქი ან მძიმეა ის და რა არის ძირითადი მიზეზი.
თუ ჰიპომაგნემია მსუბუქია, თქვენი ექიმი სავარაუდოდ რეკომენდაციას გაუწევს მაგნიუმის ტაბლეტებს, რომლებიც მიიღება ორალურად.
თუ ჰიპომაგნემია მძიმეა, თქვენ სავარაუდოდ მოგათავსებენ საავადმყოფოში და მიიღებთ სითხეებსა და მაგნიუმს ინტრავენურად.
თქვენი ექიმი ასევე დანიშნავს მკურნალობის გეგმას ძირითადი მიზეზის მართვისთვის.
შემიძლია თუ არა თავიდან ავიცილო ჰიპომაგნემია?
ჰიპომაგნემიის გამომწვევი ძირითადი მიზეზების მკურნალობა შეძლება დაგვეხმაროს გართულებების თავიდან აცილებაში
მაგალითად, თუ თქვენ გაქვთ ცელიაკი, მკაცრი გლუტენ-თავისუფალი დიეტის დაცვამ შეიძლება თავიდან აგარიდოთ მალაბსორბცია (საკვები ნივთიერებების არასათანადო შეწოვა, რომელმაც შეიძლება გამოიწვიოს ჰიპომაგნეზემია).
თუმცა, ზოგიერთ შემთხვევაში, ჰიპომაგნეზემიის პრევენცია შეუძლებელია.
როდის უნდა მივმართო ჩემს ექიმს ჰიპომაგნემიის შესახებ?
თუ განიცდით ჰიპომაგნემიის სიმპტომებს, უნდა მიმართოთ თქვენს ექიმს. თუ გაქვთ მძიმე სიმპტომები, როგორიცაა შეტევები ან არანორმალური გულისცემა, დარეკეთ 112-ზე ან მიდით უახლოეს საავადმყოფოში რაც შეიძლება მალე.
თუ გაქვთ ქრონიკული მდგომარეობა, რომელიც შეიძლება გამოიწვიოს ჰიპომაგნემია, როგორიცაა კრონის დაავადება ან მემკვიდრეობითი თირკმლის მილაკოვანი დეფიციტი, მნიშვნელოვანია რეგულარულად მიმართოთ თქვენს ჯანდაცვის გუნდს, რათა დარწმუნდეთ, რომ თქვენი მკურნალობა სათანადოდ მიმდინრეობს და თქვენი მაგნიუმის დონე ჯანსაღ დიაპაზონშია.
